ഹാലിഫാക്സ്, കാനഡ: ബജറ്റ് 2026 ൽ സംസ്കാരം, സർഗാത്മക മേഖല, കല-പൈതൃക സൗകര്യങ്ങൾ എന്നിവയ്ക്കായി അഞ്ചു വർഷത്തിനുള്ളിൽ ഏകദേശം 400 കോടി ഡോളർ വകയിരുത്താൻ നിർദേശിച്ചിട്ടുണ്ടെന്ന് ഇമിഗ്രേഷൻ, അഭയാർഥി, പൗരത്വ വകുപ്പ് മന്ത്രി ലീന മെറ്റ്ലെജ് ഡയബ് (Lena Metlege Diab) അറിയിച്ചു. നവംബർ 10 ന് നോവ സ്കോഷ്യയിലെ ഹാലിഫാക്സിലുള്ള പിയർ 21 ലെ കനേഡിയൻ മ്യൂസിയം ഓഫ് ഇമിഗ്രേഷൻ സന്ദർശിച്ചാണ് മന്ത്രി ഇക്കാര്യം വിശദീകരിച്ചത്.
ഹാലിഫാക്സിലെ സാംസ്കാരിക മേഖലയിലെ പ്രമുഖരും മന്ത്രിക്കൊപ്പമുണ്ടായിരുന്നു. കലാകാരന്മാർ, സാംസ്കാരിക സ്ഥാപനങ്ങൾ, കനേഡിയൻ കഥകൾ, അവയ്ക്ക് ജീവൻ നൽകുന്ന സമൂഹങ്ങൾ എന്നിവയ്ക്ക് ഇതുവരെ ഇല്ലാത്തത്ര പിന്തുണ നൽകുന്നതാണ് ബജറ്റെന്ന് സർക്കാർ പറയുന്നു. സാംസ്കാരിക, വിനോദ മേഖലകൾക്കുള്ള സഹായം കഴിഞ്ഞ ബജറ്റിലെ റെക്കോർഡ് നിലവാരത്തിന്റെ അഞ്ച് മടങ്ങിലധികമാണെന്നും അവകാശപ്പെടുന്നു.
കലാകാരന്മാർക്ക് സുസ്ഥിര കരിയർ കെട്ടിപ്പടുക്കാൻ സഹായിക്കുന്ന നടപടികളാണ് പ്രധാനം. കനേഡിയൻ ക്രിയേറ്റീവ് ക്രെഡിറ്റ് (Canada Creative Credit) എന്ന പുതിയ നോൺ-റീഫണ്ടബിൾ വ്യക്തിഗത ആദായനികുതി ക്രെഡിറ്റ് ഏർപ്പെടുത്താനാണ് നിർദേശം. മൗലിക കലാസൃഷ്ടികളിൽ നിന്നുള്ള പ്രതിവർഷം 45,000 ഡോളർ വരെയുള്ള യോഗ്യമായ അറ്റ ബിസിനസ് വരുമാനത്തിന് ഇത് നികുതിയിളവ് നൽകും. ജോലിയിലുള്ള കലാകാരന്മാരുടെ കിഴിവ് ലഭിക്കുന്ന തൊഴിൽ ചെലവുകൾക്കുള്ള 1,000 ഡോളർ പരിധി ഒഴിവാക്കാനും ആർട്ടിസ്റ്റ്സ് റീസെയിൽ റൈറ്റ് (Artist’s Resale Right) കൊണ്ടുവരാനും ബജറ്റ് ലക്ഷ്യമിടുന്നു.
- 25 വയസ്സിന് താഴെയുള്ള വിദ്യാർഥികൾക്കും കുട്ടികൾക്കും: ദേശീയ മ്യൂസിയങ്ങളിൽ സ്ഥിരമായി സൗജന്യ പ്രവേശനം നൽകാനാണ് ബജറ്റ് നിർദേശം (2026–2027 മുതൽ അഞ്ചു വർഷത്തേക്ക് 4.63 കോടി ഡോളർ). ഇത് നടപ്പാകുന്ന തീയതിയും നിബന്ധനകളും Canadian Heritage വെബ്സൈറ്റിൽ പരിശോധിക്കുക.
- കുടുംബങ്ങൾക്ക്: കാനഡ സ്ട്രോങ് പാസ് 2027 വേനൽക്കാലത്ത് തിരികെ എത്തുകയും വിപുലീകരിക്കുകയും ചെയ്യും (2027–2028 ൽ 7.6 കോടി ഡോളർ). യാത്രകളും മ്യൂസിയം സന്ദർശനങ്ങളും ആസൂത്രണം ചെയ്യുന്നതിനുമുമ്പ് പാസിന്റെ വിശദാംശങ്ങൾ ഔദ്യോഗിക അറിയിപ്പിലൂടെ ഉറപ്പാക്കുക.
- സംഗീതം, നൃത്തം, എഴുത്ത്, സിനിമ തുടങ്ങിയ മേഖലകളിൽ സ്വയംതൊഴിൽ ചെയ്യുന്ന മലയാളി കലാകാരന്മാർക്ക്: മൗലിക സൃഷ്ടികളിൽ നിന്നുള്ള പ്രതിവർഷം 45,000 ഡോളർ വരെയുള്ള യോഗ്യമായ അറ്റ വരുമാനത്തിന് നോൺ-റീഫണ്ടബിൾ ക്രെഡിറ്റ് (Canada Creative Credit) നിർദേശിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇത് നിയമമാകുന്നതുവരെ CRA യുടെ അറിയിപ്പുകൾ ശ്രദ്ധിക്കുകയും നികുതി ഉപദേഷ്ടാവിനെ സമീപിക്കുകയും ചെയ്യുക.
- ജോലിയിലുള്ള കലാകാരന്മാർക്ക്: കിഴിവ് ലഭിക്കുന്ന തൊഴിൽ ചെലവുകളുടെ 1,000 ഡോളർ പരിധി ഒഴിവാക്കാനാണ് ബജറ്റിന്റെ ലക്ഷ്യം. അതിനാൽ ചെലവുകളുടെ രസീതുകൾ സൂക്ഷിക്കുന്നത് ഭാവിയിൽ ഉപകരിക്കും; അന്തിമ നിയമങ്ങൾ CRA പ്രഖ്യാപിക്കും.
രാജ്യത്തെ അടുത്തറിയാൻ അവസരം നൽകുന്ന പദ്ധതികളും ബജറ്റിലുണ്ട്. കാനഡ സ്ട്രോങ് പാസ് (Canada Strong Pass) 2027 വേനൽക്കാലത്ത് തിരികെ കൊണ്ടുവന്ന് വിപുലീകരിക്കും; ഇതിനായി 2027–2028 ൽ 7.6 കോടി ഡോളർ അനുവദിച്ചു. 25 വയസ്സിന് താഴെയുള്ള എല്ലാവർക്കും ദേശീയ മ്യൂസിയങ്ങളിൽ സ്ഥിരമായി വർഷം മുഴുവൻ സൗജന്യ പ്രവേശനം നൽകാൻ 2026–2027 മുതൽ അഞ്ചു വർഷത്തേക്ക് 4.63 കോടി ഡോളറും വകയിരുത്തി.
ഓഡിയോ, ഓഡിയോവിഷ്വൽ മേഖലകൾക്കായി 60 കോടി ഡോളർ നിക്ഷേപിക്കും. സിബിസി/റേഡിയോ-കാനഡ (CBC/Radio-Canada) ശക്തിപ്പെടുത്താൻ രണ്ടു വർഷത്തേക്ക് 30 കോടി ഡോളറും, പ്രാദേശിക മാധ്യമപ്രവർത്തനത്തിന് ലോക്കൽ ജേണലിസം ഇനിഷ്യേറ്റീവ് (Local Journalism Initiative) വഴി 13.4 കോടി ഡോളറും നീക്കിവച്ചു. കനേഡിയൻ ജേണലിസം ലേബർ ടാക്സ് ക്രെഡിറ്റ് യോഗ്യതയുള്ള ഓഡിയോ, ഓഡിയോവിഷ്വൽ വാർത്താ സ്ഥാപനങ്ങൾക്കുകൂടി ബാധകമാക്കും. നിർമാതാക്കൾക്കും കഥാകാരന്മാർക്കും ഉപകരണങ്ങളിലും സാങ്കേതികവിദ്യയിലും നിക്ഷേപിക്കാൻ പ്രൊഡക്ടിവിറ്റി മെഗാ ഡിഡക്ഷൻ (Productivity Mega Deduction) എന്ന പുതിയ നികുതി ഇളവും അവതരിപ്പിക്കും.
കാനഡയുടെ 160-ാം വാർഷികാഘോഷത്തിനായി (Canada 160) 30 കോടി ഡോളറിന്റെ പ്രധാന പദ്ധതിയായ കാനഡ 160 ഫണ്ട് രൂപീകരിക്കും. ബിൽഡിങ് കമ്മ്യൂണിറ്റീസ് ത്രൂ ആർട്സ് ആൻഡ് ഹെറിറ്റേജ് പ്രോഗ്രാമിന് ഒരു കോടി ഡോളറും, കാനഡ ആർട്സ് പ്രസന്റേഷൻ ഫണ്ടിന് 1.5 കോടി ഡോളറും ഉപയോഗിച്ച് പ്രാദേശിക ഉത്സവങ്ങളെയും പെർഫോമിങ് ആർട്സ് പരിപാടികളെയും പിന്തുണയ്ക്കും.
2028 ലെ ഫ്രാങ്കോഫോണി ഉച്ചകോടിക്ക് ആതിഥേയത്വം വഹിക്കാനും ഫ്രാങ്കോഫോണി നേതൃത്വ ലക്ഷ്യങ്ങൾ മുന്നോട്ടുകൊണ്ടുപോകാനും മൂന്നു വർഷത്തിനുള്ളിൽ 39.32 കോടി ഡോളർ ചെലവഴിക്കും. ദേശീയ മ്യൂസിയങ്ങളും പൈതൃക സ്ഥാപനങ്ങളും നവീകരിക്കാൻ അഞ്ചു വർഷത്തിൽ 84.3 കോടി ഡോളർ (കാഷ് അടിസ്ഥാനത്തിൽ) അനുവദിച്ചു. കനേഡിയൻ പുസ്തകങ്ങളുടെ സൗജന്യ ദേശീയ ഡിജിറ്റൽ ശേഖരത്തിനായി നാലു വർഷത്തിൽ 3.22 കോടി ഡോളറും, കാനഡ ബുക്ക് ഫണ്ട് (Canada Book Fund) സ്ഥിരമാക്കാൻ 2 കോടി ഡോളറും, കാനഡ കൗൺസിൽ ഫോർ ദി ആർട്സിന് മൂന്നു വർഷത്തിൽ 2 കോടി ഡോളറും വകയിരുത്തിയിട്ടുണ്ട്.
ധനമന്ത്രി ഫ്രാൻസ്വാ-ഫിലിപ്പ് ഷാംപെയ്ൻ (François-Philippe Champagne) പറഞ്ഞത്, കനേഡിയൻ സംസ്കാരം തഴച്ചുവളരുന്ന രാജ്യം കെട്ടിപ്പടുക്കുന്നതാണ് പരമാധികാരമെന്നാണ്. ബജറ്റ് 2026 കൂടുതൽ ശക്തമായ കാനഡ നിർമിക്കുന്നതിനും ജീവിതം താങ്ങാവുന്നതാക്കുന്നതിനുമാണെന്നും, കാനഡ സ്ട്രോങ് പാസ് പോലുള്ള പദ്ധതികൾ കുടുംബങ്ങളെയും യുവാക്കളെയും രാജ്യത്തെ അറിയാൻ സഹായിക്കുന്നുവെന്നും മന്ത്രി ഡയബ് പറഞ്ഞു.
Photo: Zalfa Imani / Unsplash
